ENTLab
РУСҚазақша
← Барлық тақырып: Қазақстан тарихы

Қазақстан тарихы · ҰБТ-ға арналған теория

Қазақстан Ұлы Отан соғысында

Тақырып Қазақстанның Жеңіске қосқан үлесі туралы: майданда қай жерлестеріміз ерлік көрсетті, тылдағы республика майдан үшін қалай еңбек етті.

Осы тақырып бойынша жаттығуТолық қолжетімділік болса — осы тақырып бойынша жаттығу, болмаса — пән бойынша тегін тест.

ҰБТ бұл тақырыптан нені тексереді

Бөлім: 04 Қазақстан ХХ ғасырдың бірінші жартысында

ҰТО спецификациясының тармағы: 42 Қазақстан Ұлы Отан соғысы жылдарында. Қазақстандықтардың Ұлы Отан соғысы жылдарындағы ерлігі мен тағдыры

Біздің бағалауымызша, бұл тақырып бойынша тапсырма әр нұсқада кездесе бермейді: 20 тапсырманың ішінде орта есеппен біреуден аз.

Осы пән бойынша ҰБТ 2026 спецификациясы: тақырыптар мен тапсырмалар

Не істей білу керек

  • Қазақстандық батырларды атап, әрқайсысын өз ерлігімен және әскер түрімен байланыстыру.
  • Соғыс жылдары берілген Батыр атағын арада көп жыл өткен соң, қайтыс болғаннан кейін берілген атақтан ажырату.
  • Қазақстанның тылдан майданға қалай көмектескенін түсіндіру: зауыттар, көшірілген адамдар мен жер аударылған халықтарды қабылдау.
  • Соғыс жылдарындағы шығарманың үзіндісінен оның авторын тану.

Ең бастысы туралы қысқаша

  • Соғыс мерзімі. Соғыс 1941 жылғы 22 маусымнан 1945 жылғы 9 мамырға дейін жүрді.
  • 316-дивизия. 1941 жылы Алматыда жасақталды, оны И. В. Панфилов басқарды, Мәскеу түбінде даңққа бөленді. Осы дивизияда соғысқан Б. Момышұлына Батыр атағы қайтыс болғаннан кейін, 1990 жылы берілді.
  • Мәметова мен Молдағұлова. Пулеметші мен мерген — Кеңес Одағының Батыры атанған алғашқы қазақ қыздары; екеуіне де атақ 1944 жылы қаза тапқаннан кейін берілді.
  • Ұшқыштар. Н. Әбдіров 1942 жылғы 19 желтоқсанда Сталинград түбінде жанып жатқан ұшағын жау танктеріне бағыттады. Т. Бигелдинов екі мәрте Батыр атанды (1944, 1945), соғыстан аман оралды.
  • Рейхстаг. 1945 жылғы 30 сәуірде Р. Қошқарбаев Г. Булатовпен бірге Рейхстагқа ту тікті.
  • Тыл. Қазақстанға зауыттар мен адамдар көшірілді, немістер (1941), шешендер мен ингуштар (1944) жер аударылды. Жамбыл 1941 жылы қоршаудағы Ленинградқа арнап өлең жазды.

Талдауы бар тапсырма

ENTLab тапсырмалар қорынан, ҰТО нұсқаларынан емес. Алдымен өзің шешіп көр, содан кейін талдауын аш.

«Ленинградтық өренім, мақтанышым сен едің!» — Ленинград қоршауда қалған 1941 жылы жазылған өлең осы жолдармен басталады. Бұл өлеңнің авторы кім?
  • A)Ж. Жабаев
  • B)М. Әуезов
  • C)С. Сейфуллин
  • D)І. Жансүгіров
Жауабы мен талдауы

Дұрыс жауап: A

Бұл — ақын Жамбыл Жабаевтың 1941 жылғы қыркүйекте жазылған, қоршаудағы Ленинград тұрғындарына арналған «Ленинградтық өренім» өлеңінің жолдары; орыс тіліне оны М. Тарловский аударған. Дұрыс жауап — A. Сәкен Сейфуллин (C) мен Ілияс Жансүгіров (D) 1938 жылы саяси репрессияға ұшырап, атылды, соғысқа дейін жетпеді — оларды қаза тапқан жылдарын білмейтін оқушы таңдайды. Мұхтар Әуезов (B) — прозашы әрі драматург, «Абай жолы» эпопеясының авторы; оны өлеңнің авторын білмей, дәуірдің ең танымал жазушысын атаған оқушы таңдайды.

Жиі кететін қателер

  • Б. Момышұлы Батыр атағын соғыс жылдары алды деп ойлау. Оған бұл атақ қайтыс болғаннан кейін, тек 1990 жылы берілді.
  • Ұшқыштарды шатастыру: отты таранды 1942 жылы қаза тапқан Н. Әбдіров жасады, ал Т. Бигелдинов екі мәрте Батыр атанып, соғыстан аман оралды.
  • Мәметова мен Молдағұлованың ерлігін алмастырып алу: Мәншүк — пулеметші, Әлия — мерген.
  • Соғыс жылдарындағы өлеңді С. Сейфуллинге не І. Жансүгіровке телу: екеуі де 1938 жылы атылды. Қоршаудағы Ленинградқа арналған өлеңді Жамбыл жазды.

Тақырып бойынша сұрақтар

Бауыржан Момышұлы Кеңес Одағының Батыры атағын қашан алды?
Қайтыс болғаннан кейін, 1990 жылы. Соғыста ол Алматыда жасақталып, Мәскеу қорғанысында ерлік көрсеткен 316-дивизияда (Панфилов дивизиясында) батальонды, кейін полкті басқарды. Оның шайқастары туралы А. Бектің «Волоколамск тас жолы» повесі жазылған. Соғыс жылдары ол Батыр атағын алмаған.
Кеңес Одағының Батыры атанған алғашқы қазақ қыздары кімдер?
Мәншүк Мәметова мен Әлия Молдағұлова. Мәншүк пулеметші, Әлия мерген болған. Екеуі де ұрыста қаза тапты, оларға Кеңес Одағының Батыры атағы 1944 жылы қайтыс болғаннан кейін берілді.
Осы тақырып бойынша жаттығу

ENTLab теорияны ҰТО спецификациясы негізінде өз сөзімен жазады. Біз ҰТО емеспіз және онымен ешқандай байланысымыз жоқ.